Introductie
Op 13 februari organiseerden we samen met Jan van der Poel een webinar over informatiegestuurde veiligheid. De praktijkcasus was het grote vijfjaarlijkse bootevenement SAIL2025. We keken naar de samenwerking rondom SAIL 2025 en wat weg- en waterprofessionals bij de overheid daarvan konden leren. Je kunt nu de samenvatting teruglezen en de presentatie inzien. Begin april delen we de opname en de documentaire 'Behind the SAIL 2025'.
Meer over de spreker
Dit webinar werd mogelijk gemaakt door de inhoudelijke bijdrage van Jan van der Poel. Jan werkt als adviseur Informatievoorziening KCR2 (Knooppunt Coördinatie Regio's-Rijk) bij het Ministerie van Justitie en Veiligheid. Daarvoor heeft hij zes jaar gewerkt bij Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland als Informatiemanager Regionaal Operationeel Team. Jan heeft een hart voor innovatie en verbinding binnen het veiligheidsdomein.
Samenvatting webinar
Tijdens het webinar werd aan de hand van SAIL 2025 uitgelegd hoe de informatiegestuurde veiligheid (IGV) aanpak werkt en wat overheden en beheerders hiervan kunnen leren.
Aanleiding: SAIL 2025 als complex veiligheidsvraagstuk
SAIL 2025 was een grootschalig meerdaags evenement met grote impact op water-, weg- en luchtverkeer. Door groei van de stad, stijgende drukte en het diverse effectgebied (meerdere veiligheidsregio’s, gemeenten en partners) was er behoefte aan:
- een betere gezamenlijke informatiepositie;
- real-time inzicht in drukte, scheepvaart, verkeer en incidenten;
- betere coördinatie tussen partners zoals politie, gemeenten, veiligheidsregio’s, Rijkswaterstaat en marktpartijen.
Waarom de IGV-aanpak nodig was
Er ontstond steeds vaker een gat tussen wat er buiten op straat gebeurde en de informatie die binnen in meldkamers of coördinatiecentra beschikbaar was. Daarnaast was er behoefte om de relatie tussen wat kwetsbaar is bij zo’n groot evenement en de impact van dreigingen en incidenten beter in beeld te brengen. IGV helpt door:
- kwetsbaarheden, dreigingen en incidenten in samenhang te monitoren,
- een gemeenschappelijk beeld te maken waar alle partners op kunnen vertrouwen.
Hoe de IGV-aanpak in de praktijk werkte bij SAIL 2025
Er werd een volledig geïntegreerd, realtime informatiesysteem ontwikkeld waarin:
- verschillende databronnen werden ontsloten (verkeer, drukte, scheepvaart, sensoren, weer, enz.);
- alle informatie locatiegebonden werd weergegeven (2D/3D-kaarten);
- elke seconde actuele updates binnenkwamen;
- partners informatie veilig konden delen via duidelijke afspraken over privacy, rollen en rechten.
Voorbeelden:
- Drukte-indicatoren in groen-geel-oranje-rood, met vooraf afgesproken handelingsperspectief (wie communiceert wanneer?).
- Creatief gebruik van bestaande data, zoals strooisensoren om de temperatuur van het asfalt te monitoren.
- Continue cyberbewaking via KPN-diensten.
Lessen uit de samenwerking
- De energie en betrokkenheid tussen publieke en private partners was groot en versnelde de ontwikkeling.
- Door als fieldlab te werken, ontstond een veilige plek om te experimenteren en te leren.
- Een harde deadline (SAIL) hielp om tempo te maken.
- De metadata-standaardisatie werd een belangrijke basis voor toekomstige AI- en automatiseerbare analyses.
De IGV-aanpak is schaalbaar
Hoewel het voorbeeld grootschalig is, benadrukte Jan dat de IGV-aanpak juist óók werkt voor:
- kleinschalige evenementen,
- demonstraties,
- hoogwater- of natuurbrandrisico’s,
- lokale druktemetingen.
IGV werkt op elk schaalniveau, mits data wordt gedeeld en partners samenwerken.
Landelijke doorontwikkeling
Na SAIL zijn zowel de tools als de geleerde lessen ondergebracht bij Coalitie IGV, waar tientallen organisaties bij aangesloten zijn. Het systeem koppelt zelfs door naar het Landelijk Crisismanagement Systeem (LCMS), zodat crisisbeelden direct gevuld worden.
Iedere gemeente/provincie/waterschap wordt aangeraden contact op te nemen met de eigen veiligheidsregio om met de IGV-aanpak te starten.